Sipas Ligjit për Qeverinë që ka hyrë në fuqi në nëntorin e vitit 2022, të gjithë anëtarët e kabinetit qeveritar që drejton kreu i LVV-së, Albin Kurti, e të cilët kanë arritur të fitojnë mjaftueshëm vota për t’u zgjedhur deputet, duhet të japin dorëheqje nga pozitat e tyre para se të certifikohet rezultati i zgjedhjeve të 9 shkurtit.
Pika e parë e Nenit 26 të këtij Ligji, thotë se në rast se një anëtar i Qeverisë në detyrë, zgjidhet deputet i Kuvendit të Republikës së Kosovës, i njëjti duhet të japë dorëheqje nga posti i anëtarit të Qeverisë, para ditës së certifikimit të rezultatit të zgjedhjeve.
Përveç Ligjit për Qeverinë, kjo çështje rregullohet edhe me Kushtetutën e Republikës së Kosovës, ku specifikohet në mënyrë të qartë se ushtrimi i dy pozitave në të njëjtën kohë është i pamundur.
Neni 70 i Kushtetutës së Kosovës për “Mandatin e Deputetit”, sqaron se mandati i deputetit fillon në ditën e certifikimi të rezultateve.
“Mandati i deputetit të Kuvendit të Kosovës fillon ditën e certifikimit të rezultatit të zgjedhjes”, thuhet në pikën 2 të këtij neni.
Ndërkohë në të njëjtin Nen, sqarohet se nuk mund të jesh në të njëjtën kohë edhe deputet dhe anëtar i kabinetit qeveritar.
“Mandati i deputetit mbaron ose bëhet i pavlefshëm, nëse: (1) nuk bën betimin; (2) jep dorëheqjen; (3) emërohet anëtar i Qeverisë së Kosovës;”, thuhet në Kushtetutën e Republikës së Kosovës.
Se duhet të japin dorëheqje një ditë para certifikimit të rezultatit të zgjedhjeve të 9 shkurtit e thotë edhe Eugen Cakolli nga Instituti Demokratik i Kosovës. Cakolli ka sqaruar për Express se shumica e anëtarëve të kabinetit aktual qeveritar, të cilët kanë fituar mandate, duhet që ditën para certifikimit të rezultateve, të japin dorëheqje nga pozita e tyre , duke e kaluar Qeverinë në statusin e “Qeverisë në detyrë”
Cakolli ka thënë se një përcaktim i tillë ligjor është për të shmangur papajtueshmërinë, meqë edhe Kushtetuta e përcakton që dikush s’mund të jetë anëtar i dy pushteteve, legjislativ dhe ekzekutiv, në të njëjtën kohë.
“Qëllimi i një përcaktimi të tillë ligjor është që në seancën konstituive, të mos kemi raste të papajtueshmërisë në ushtrimin e funksionit, meqë Kushtetuta dhe ligjet në fuqi, e përcaktojnë që dikush nuk mund të jetë njëkohësisht anëtar i dy institucioneve të pushteteve të ndryshme – në këtë rast legjislativit dhe ekzekutivit”, ka thënë Cakolli për Gazetën Express.
Ehat Miftaraj nga Instituti i Kosovës për Drejtësi ka thënë për Express se Ligji në fjalë duhet të sqarojë nenin e Kushtetutës dhe ta bëjë të zbatueshëm.
“Në rastin konkret ligji ka dal jashtë kornizave të Kushtetutës duke krijuar situata dhe vakum institucional nga betimi i deputetit deri të zgjedhja e qeverisë”, ka thënë Miftaraj.
Nga kabineti aktual qeveritar, votat e mjaftueshme për deputet i kanë fituar, Albin Kurt, Donika Gërvalla-Schëarz, Faton Peci, Xhelal Sveçla, Albulena Haxhiu, Ejup Maqedonci, Hekuran Murati, Hajrulla Çeku, Arben Vitia, Arbërie Nagavci, Rozreta Hajdari, tre ministra që janë nga komuniteti pakicë e qe kanë arritur të bëhen deputetë, Elbert Krasniqi, Nenad Rashiq, Fikrim Damka, dhe zëvendëskryeministrja e tretë, Emilija Rexhepi.
Ministri i Infrastrukturës, Liburn Aliu, s’ka marrë fare pjesë në zgjedhjet e 9 shkurtit dhe gjithashtu edhe zëvendëskryeministri Besnik Bislimi s’ka qenë pjesë e procesit zgjedhor.
