Tetë zakone të shëndetshme mund të ndihmojnë në zgjatjen e jetës nëse njerëzit i adoptojnë ato në moshën e mesme, sipas një studimi të paraqitur në takimin vjetor të Shoqatës Amerikane të të ushqyerit, “Ushqyerja 2023”, në Boston.
Aktiviteti fizik, liria nga varësia ndaj opioideve, ndërprerja e duhanit, menaxhimi i stresit, ushqimi i mirë, konsumimi i moderuar i alkoolit, gjumi me cilësi të mirë dhe marrëdhëniet pozitive shoqërore janë çelësi për rritjen e jetëgjatësisë.
Studimi përdori të dhënat mjekësore për më shumë se 700,000 veteranë të moshës 40-99 vjeç në SHBA që janë mbledhur në periudhën 2011-2019.
Sipas rezultateve, meshkujt që kanë adoptuar të tetë këto zakone deri në moshën 40-vjeçare parashikohet të jetojnë mesatarisht 24 vjet më shumë se meshkujt që nuk kanë asnjë nga këto zakone. Për gratë, këta tetë faktorë në moshën e mesme u shoqëruan me 21 vite shtesë të jetës në krahasim me gratë që nuk kishin asnjë nga këto zakone.
Në mënyrë të veçantë, aktiviteti i ulët fizik, përdorimi i opioideve dhe pirja e duhanit kishin ndikimin më të madh në jetëgjatësinë dhe u shoqëruan me një rrezik afërsisht 30-45% më të lartë të vdekjes gjatë periudhës së studimit. Stresi, konsumimi i tepruar i alkoolit, dieta e dobët dhe cilësia e dobët e gjumit shoqërohen me një rritje prej rreth 20% të rrezikut të vdekjes, ndërsa mungesa e marrëdhënieve pozitive sociale shoqërohet me një rritje prej 5% të rrezikut të vdekjes.
Sipas studiuesve, gjetjet theksojnë rolin e stilit të jetesës në sëmundjet kronike si diabeti i tipit 2 dhe sëmundjet e zemrës që çojnë në paaftësi të parakohshme dhe vdekje.
Adoptimi i më shumë faktorëve të mënyrës së jetesës së shëndetshme në një moshë më të re (rreth moshës 40 vjeç) lidhet me përfitimet më të mëdha në jetëgjatësinë, por është zbuluar se adoptimi i disa prej këtyre faktorëve ose adoptimi i tyre në një moshë më të madhe mund të ketë efekte të rëndësishme./TCH
