Se kush do ta drejtojë Francën pas zgjedhjeve historike legjislative mbetet një mister. Votimi i 7 korrikut dha për herë të parë në historinë e Republikës së Pestë një Asamble Kombëtare pa një shumicë të qartë absolute, edhe nëse Fronti i Ri Popullor, koalicioni i krahut të majtë i krijuar për të frenuar ngritjen e ekstremit të djathtë, duhet të përfaqësojë forca politike që udhëheq qeverinë e re.
Sipas rutinës politike, presidentit Emmanuel Macron do t’i kërkohet të emërojë një kryeministër nga radhët e partisë ose koalicionit më të madh në Parlament. E majta i ka bërë vazhdimisht thirrje kreut të Elysee të “respektojë rezultatin e zgjedhjeve legjislative”, duke emëruar një kryeministër nga NFP. Negociatat janë në zhvillim dhe France24 ka përshkruar profilet më të njohura të bllokut të majtë që mund të aspirojnë rolin e kryeministrit.
Gabriel Attal
Kryeministri në detyrë pas 7 korrikut ka dhënë dorëheqjen, por Macron i kërkoi të qëndronte qoftë edhe përkohësisht. Emri i tij mund të rishfaqet në rastin e një aleance midis makronistëve të Rilindjes dhe përfaqësuesve të republikanëve, për të cilën shkroi Le Monde më 10 korrik. Qëllimi do të ishte krijimi i një koalicioni për të lënë të majtën në një qoshe.
Në mbështetje të këtij opsioni do të ishin disa emra të rëndësishëm pranë kampit presidencial (përfshirë Edouard Philippe, Aurore Bergé dhe Gérald Darmanin) që duan të shmangin një qeveri të Frontit të Ri Popullor “me çdo kusht”. Mes promotorëve do të kishte edhe disa eksponentë të krahut të djathtë (Bruno Retailleau, Xavier Bertrand, Olivier Marleix), të cilët kanë kërkuar emërimin e një kryeministri nga ana e tyre. Megjithatë, ideja nuk gjen miratimin e të gjithëve. Nëse do të materializohej, disa eksponentë qendrorë do të ndaheshin nga Rilindja dhe mund të zgjidhnin mbështetjen e jashtme për Frontin e Ri Popullor.
Jean-Luc Mélenchon
Simboli i së majtës “rebele”, gjithashtu krenohet me përvojën ministrore falë të kaluarës së tij në Partinë Socialiste, nga e cila u distancua në vitin 2008. Mélenchon kandidoi për president në 2012, 2017 dhe 2022, duke marrë rezultate çdo herë më mirë, por pa duke arritur ndonjëherë të mposhtte Emmanuel Macron ose Marine Le Pen.
Këtë herë ai shpreson t’i largojë ata, por emërimi i tij rëndohet nga ideja se ai është një figurë përçarëse, edhe brenda së majtës. Ai ngjall entuziazëm (dhe terror) me propozimet e tij për luftën e klasave dhe neoliberalizmin dhe premtimet për taksa të rënda për më të pasurit. Ai nuk është ndërmjetës, por ka ide shumë të qarta se si t’i bëjë njerëzit të harrojnë fatkeqësinë e Emmanuel Macron.
Raphaël Glucksmann
Njeriu që ringjalli socialistët quhet Raphaël Glucksmann dhe në moshën 44-vjeçare ai udhëhoqi partinë e tij, të quajtur Place publique, në një 14% të papritur në zgjedhjet evropiane të 9 qershorit. Megjithatë, pas kësaj ndjenje të rilindjes, ai u zhyt në Frontin e Ri Popullor, një koalicion që ndoshta do ta kishte shmangur, por që votuesit e majtë thirrën me zë të lartë për të bllokuar Tubimin Kombëtar. Glucksmann, pas një karriere gazetareske, iu përkushtua politikës.
Profili i tij është ai i një të majti të moderuar, që ngjall besim tek shtresa e mesme dhe nuk tremb elitën. Në politikën e jashtme ai është një mbështetës i fortë i rezistencës gjithëpërfshirëse të Ukrainës kundër pushtimit rus. Ky element mund të lehtësojë emërimin e tij nga Macron, duke garantuar vazhdimësinë politike me punën presidenciale, gjithashtu të prirur drejt përfshirjes së drejtpërdrejtë të ushtrive të shteteve të BE-së kundër Kremlinit.
Marine Tondelier
Ndërmjetësja brenda të majtës pas 9 qershorit ishte Marine Tondelier, 37 vjeç. Ajo krenohet me një përvojë të gjatë të opozitës ndaj Tubimit Kombëtar të Le Pen, pasi është rritur në një qytet në Francën veriore që ishte bastion i partisë së ekstremit të djathtë. Ajo ka rrëfyer në një libër përvojën e saj në këshillin e qytetit, ku u rezistoi sulmeve të administratës së udhëhequr nga një kryebashkiak besnik i Marine Le Pen. Që nga viti 2022 ajo është bërë kryetare e partisë ambientaliste të Gjelbërve dhe sot mund të llogarisë mbështetjen e 28 deputetëve. Edhe pse larg viteve ’74 të La France Insoumise dhe 59 socialistëve, ajo mund të mblidhte një mbështetje të papritur rreth emrit të saj.
Laurent Berger
Emri i Laurent Berger, 55 vjeç, ka qarkulluar që para rezultateve befasuese të zgjedhjeve. Ai është profili më pak “politik”, duke qenë një ish-drejtues i një prej sindikatave kryesore franceze, CFDT-së së moderuar. Ai ka qenë gjithmonë një kundërshtar i së djathtës ekstreme dhe gëzon popullaritet të madh falë angazhimit të tij në vijën e parë kundër reformës së pensioneve të kërkuar nga Macron, e cila zgjoi zemërimin e një pjese të madhe të popullsisë transalpine. Berger ka deklaruar se nuk dëshiron të bëhet kryeministër, por eksponentë të tjerë të krahut të majtë, përfshirë Gluckmann, po llogarisin tek ai që të jetë një alternativë ndaj Mélenchon dhe një kryeministër që konsiderohet “unifikues” brenda koalicionit të majtë.
