Veriu.info
  • Ballina
  • Lajme
  • HULUMTIME
  • Sport
  • Ekonomi
  • ShowBiz
  • Lifestyle
  • Ndryshe
  • Opinione
  • Tech
  • Kuriozitete
  • Impresum
Nuk u gjet asgjë!
Të gjitha rezultatet
Veriu
  • Ballina
  • Lajme
  • HULUMTIME
  • Sport
  • Ekonomi
  • ShowBiz
  • Lifestyle
  • Ndryshe
  • Opinione
  • Tech
  • Kuriozitete
  • Impresum
Nuk u gjet asgjë!
Të gjitha rezultatet
Nuk u gjet asgjë!
Të gjitha rezultatet
Veriu

“Po shkunden plakat”: Çfarë thotë legjenda?

16/03/2023 - 08:07
në Kuriozitete, Lajme
A A
“Po shkunden plakat”: Çfarë thotë legjenda?
Shpërndaje në FacebookShpërndaje në Whatsapp

Sipas rrëfimeve nga brezi në brez, ndryshimet e motit në fillim apo në fund të muajit mars lidhen me “mitin e plakave”.

Në disa krahina të vendit ky mit kujtohet në fillim të muajit kur marsi i mori ditë borxh shkurtit ç’ka shpjegon edhe arsyen se përse shkurti është muaji më i shkurtër.

Ndërsa për krahina të tjera, ajo kujtohet në dy ditët e fundit të marsit.

“Plakat” përdoren edhe në ditët e sotme, pasi shpesh dëgjojmë të thuhet se “bën ftohtë ngaqë janë plakat”.

Sipas gojëdhënave shqiptare, plaka kishte shkuar në mal për të kullotur bagëtitë dhe duke parë motin e ngrohtë e me diell tha: Tani unë do t’i kullos për qejf bagëtitë, të dh’…fsha dimrin”.

Në këtë moment, marsi tha: “Shkurt o im vëlla, me jep tri ditë hua ta ngrij plakën me gjithçka.

Menjëherë pas kësaj, u bë aq ftohtë saqë plaka ngriu me gjithë bagëtitë në mal, duke u kthyer në shkëmb.

Mali Tomorr është vendi ku plaka u ngri me bagëtinë e saj, nga ditët qe mori hua muaji mars.

Madje gojëdhëna thotë se në atë vend sot gjendet një gur si në formën e një Plake, ku edhe sot e kësaj dite, aty buron ujë, që thuhet se janë lotët e Plakës.

Kështu lindi legjenda e të ashtuquajturave ”Plakat e Marsit”, e cila sot përdoret si një metafor për të ndarë stinën e dimrit me atë të pranverës, përkatësisht mes 14 marsit dhe 14 prillit, ku 14 prilli sipas legjendës shënon 1 marsin, ardhjen e stinës së luleve.

Kjo gojëdhënë është e njohur thuajse ne gjithë Ballkanin apo dhe vende te tjera te botes.

Pavarësisht se sa e vërtetë është, “miti i Plakave” përdoret edhe sot dhe metereolgoët pranojnë se tre ditët përmbyllëse të marsit sipas kalendarit “alla turka” kanë sjellë mot të ftohtë dhe me reshje.

Ndërsa prilli si gjithmonë vjen me mot të mirë.

4 VERSIONE TË LEGJENDËS

Gjithsesi, gojëdhëna e ditëve të ftohta të marsit ka disa versione dhe më poshtë janë disa më kryesoret, në version të shkurtuar…

Vjen marsi.
Ngrohet koha. Një plakë merr bagëtinë për ta kullotur në mal. E kënaqur nga koha e ngrohtë, plaka thotë: “Dimër, ma more të keqen, ta hodha dhe këtë vit.”

Dimri e dëgjoi dhe dërgon borë dhe tufan, dhe e ngrin plakën në majë të malit.

Plakat e marsit janë shtatë.

Shtatë plaka morën leshin e bagëtisë dhe dolën në një lëndinë për ta tjerrë (ftilluar).

Duke bërë muhabet me njëra-tjetrën, njëra nga plakat i ngriti këngë muajit Mars duke i thënë se tani dimrit ia hodhi dhe ai (Marsi) i merrte të keqen.

Këngën e kënduan të gjitha plakat me rradhë. Marsi i dëgjoi dhe i ngriu të shtata.

Thonë se plakat janë ngurtësuar, dhe cdo vit në muajin mars bie shumë shi shtatë ditë me rradhë, dhe në male bie borë.

Nga veriu thonë se mullizeza (lloj shpendi) celi zogjtë që në mars.

E lumtur nga koha e ngrohtë, edhe ajo filloi ta shante marsin: Mullizeza zogjt i çeli, na marsh të keqen Mars kaçeli…

Edhe këtë muaji Mars e ngriu me gjithë zogj në fole. Numri i mullizezës më zogjtë e saj është shtatë, që korrespondon me numrin e plakave.

Kjo tregon për një binjakëzim të gojëdhanes. Po ashtu edhe plakat edhe mullizeza ishin në të zeza. Plakat me roba të zeza ndërsa mullizeza me pupla të zeza.

Kur plakat i thanë marsit, “na marrsh të keqen”, marsi u zemerua aq shumë sa tha “shkurt (apo prill?) o im vëlla, më jep dy dite hua, t’i thaj plakat me gjith ç’kanë… ”

JU REKOMANDOJMË

Rasti i Arlinda Zekajt, nesër intervistohet Gazmend Muhaxheri

Rasti i Arlinda Zekajt, nesër intervistohet Gazmend Muhaxheri
17/11/2026 - 22:59

Komisioni Hetimor Parlamentar për veprimet dhe mosveprimet institucionale lidhur me vrasjen e Arlinda Zekajt dhe trajtimin e dhunës ndaj fëmijëve dhe grave në familje pritet të intervistojë nesër...

Më shumëDetails

Haxhiu: Majeni n’mend, ata shokët e mi kanë me u harru në burg, e s’ka me thënë kush me ua çelë derën

Haxhiu: Majeni n’mend, ata shokët e mi kanë me u harru në burg, e s’ka me thënë kush me ua çelë derën
17/11/2026 - 22:40

Analisti Baton Haxhiu, i ftuar në emisionin “Pressing” në T7, ka komentuar procesin gjyqësor në Hagë dhe dënimin e dytë ndaj ish-presidentit të Kosovës, Hashim Thaçi. Haxhiu ka...

Më shumëDetails

“As bateri, as filtra, as bojlera, as rrymë“, Eman Rrahmani i kërkon ministres të shkojë në shtëpi: E more në qafë një popull

“As bateri, as filtra, as bojlera, as rrymë“, Eman Rrahmani i kërkon ministres të shkojë në shtëpi: E more në qafë një popull
17/11/2026 - 22:31

Deputeti i PDK-së, Eman Rrahmani, ka reaguar pas lajmit se projekti për ndërtimin e sistemeve të baterive për ruajtjen e energjisë elektrike në Kosovë është shtyrë për vitin...

Më shumëDetails

“Ligji i propozuar nga PDK-ja është i gabuar – dënimi i dytë në Hagë i bën presion Apelit“, thotë Baton Haxhiu

Lumiri fitoi. LDK humbi. Albini qeshi.
17/11/2026 - 22:02

Analisti Baton Haxhiu, i ftuar në emisionin “Pressing” në T7, ka komentuar edhe dënimin e dytë të ish-presidentit Hashim Thaçi, duke thënë se ky vendim mund t’i bëjë...

Më shumëDetails

Isni Kilaj flet pas lirimit: Vendimi i sotëm ishte …

Isni Kilaj lirohet me kusht nga Gjykata Speciale
17/11/2026 - 21:52

Pas shpalljes së pafajshëm nga Dhomat e Specializuara në Hagë, ish-komandanti i UÇK-së, Isni Kilaj, në një deklarim për RTK-në, ka vlerësuar se procesi gjyqësor ndaj tij dhe...

Më shumëDetails

Skandal në “Durmart”? Qytetari pretendon se bleu petë të mykura për dyner (Foto)

Skandal në “Durmart”? Qytetari pretendon se bleu petë të mykura për dyner (Foto)
17/11/2026 - 21:22

Rrjeti i marketeve “Durmart” po vazhdon me skandale në shitjen e produkteve duke mashtruar qytetarët, herë me çmime ndryshe  në raft e ndryshe tek arka, por kësaj radhe...

Më shumëDetails

Më të lexuarat në 24 orët e fundit

  • Familjarët vetëm për dasma? Arjeta Fejza rehaton kunatën në ATK!

    Familjarët vetëm për dasma? Arjeta Fejza rehaton kunatën në ATK!

    112 Shpërndaje
    Shpërndaje 45 Tweet 28
  • “Triovetura” gjobitet me 3 mijë € pasi shiti veturën pa kutinë e ndihmës së parë e kompresorin

    93 Shpërndaje
    Shpërndaje 37 Tweet 23
  • Ekskluzive: Ky është furnizuesi i dyshuari i grupit të arrestuar të kokainës, ndodhet në arrati (Dokument)

    186 Shpërndaje
    Shpërndaje 74 Tweet 47
  • Bashkëjetuesja e Stanovcit dyshohet se ishte “arkëtarja” e grupit të arrestuar për kokainë, ja kur mblidheshin paratë

    189 Shpërndaje
    Shpërndaje 76 Tweet 47
  • Paralajmërimi i fundit: Erëra të forta këtë ditë e presin Kosovën

    90 Shpërndaje
    Shpërndaje 36 Tweet 23

Të gjitha të drejtat janë të rezervuara.

Privacy Policy

© 2023 Veriu.info

Nuk u gjet asgjë!
Të gjitha rezultatet
  • Ballina
  • Lajme
  • HULUMTIME
  • Sport
  • Ekonomi
  • ShowBiz
  • Lifestyle
  • Ndryshe
  • Opinione
  • Tech
  • Kuriozitete
  • Impresum

© Veriu.info

Veriu.info përdor cookies. Duke vijuar me hapjen e kësaj faqe, ju bini dakord me kushtet për përdorimin e cookies. Më shumë