Lista Studentore ka fituar zgjedhjet e parakohshme parlamentare në Serbi me 51.47 për qind të votave. Ndërsa rezultatin e këtyre zgjedhjeve dhe ndikimin e tyre në zhvillimet politike në Serbi dhe raportet me Kosovën ka folur analisti dhe drejtori i Grupit Ballkanik për Politika, Naim Rashiti.
Rashiti ka thënë se fitorja e Listës Studentore ka qenë e pritshme, ndërsa sfida kryesore gjatë procesit zgjedhor ka qenë rreziku i manipulimit të votave.
“Fitorja e Listës Studentore ka qenë e pritur. Rreziku i manipulimit të zgjedhjeve, masiv, ka qenë kërcënimi kryesor për humbjen e tyre. Mësimi kryesor i këtyre zgjedhjeve është suksesi i Listës Studentore për ta ruajtur votën. Në shumicën e rasteve kanë arritur ta ruajnë votën dhe të ndalojnë vjedhjet në masë të konsiderueshme”, ka thënë Rashiti për Indeksonline.
Ai ka vlerësuar se Lista Studentore në Serbi dallon nga lëvizjet e ngjashme në rajon dhe Evropë, pasi që nga fillimi ata kanë qenë konsistentë, grumbullues në rrugë dhe jo të dhunshëm. Kjo, sipas Rashitit, ka ndikuar në rritjen e mbështetjes popullore.
Rashiti konsideron se rezultati zgjedhor hap rrugën për më shumë pluralizëm politik në Serbi.
“Parlamenti i ardhshëm do të jetë më debatues dhe më plural. Do të ketë kriza e tensione, ndarje e rigrupime për vitet në vijim, por debati i hapur politik do t’i mundësojë politikës serbe të ridefinohet. Ndoshta do të bëhen më proruse, ndoshta më proevropiane, por pluralizmi krijon hapësirë për ridefinim më të qartë të politikës serbe”, ka thënë ai..
E sa i përket Kosovës, Rashiti ka thënë se është ende herët të vlerësohet se si do të sillet Lista Studentore në raport me Kosovën, por do të jenë më pak të dhunshëm në raport me kërcënimet e sigurisë.
”Është herët të thuhet si do të sillen ata me Kosovën. Siç thashë më lart, do t’u marrë kohë të përcaktohen. Por me siguri do të jenë më pak të dhunshëm, së paku fillimisht, në raport me kërcënimet e sigurisë. Ata po vijnë në pushtet kur politika ndërkombëtare nuk është shumë kërkuese për të qenë pro Perëndimit apo jo”, ka thënë ai. .
Megjithatë, ai vlerëson se dialogu me Kosovën nuk do të jetë prioritet i tyre, por do ta kenë të vështirë të përdorin kërcënimin dhe dhunën siç bënte regjimi i Vuçiqit.
“ Dialogu me Kosovën nuk do të jetë prioriteti i tyre, por e kanë të vështirë të përdorin kërcënimin dhe dhunën siç bënte regjimi i Vuçiqit. Pra, do të ketë një rikonfigurim që do të marrë kohë”, ka thënë ai.
Duke folur për serbët e Kosovës, ai ka vlerësuar se Lista Serbe do të humbë edhe më shumë mbështetjen tek serbet e Kosovës. Ndërsa ka theksuar se Qeveria e Kosovës duhet ta shfrytëzojë këtë moment për të ofruar integrim të plotë të tyre në sistemin institucional të vendit.
“Po, Lista Serbe ka humbur rrugën. Ata edhe më shumë do të humbin përkrahjen te serbët e Kosovës. Por tani është koha që Qeveria e Kosovës të ofrojë integrim të plotë të tyre në sistemin institucional të Kosovës, përfshirë edhe implementimin e konsiderueshëm të dialogut”, tha Rashiti.
Sipas Rashitit, Kosova mund të ndërmarrë hapa që do ta vendosnin qeverinë e re në Beograd përballë nevojës për t’i pranuar marrëveshjet dhe për të avancuar integrimin e serbëve në institucionet e Kosovës.
“ Kosova, me pak veprime, mund të lëvizë disa hapa para Serbisë dhe ta vendosë qeverinë e re të Beogradit në një pozitë jo të mirë, apo në një pozitë ku duhet t’i pranojë marrëveshjet dhe integrimin e serbëve”, ka thënë ai..
Rashiti ka theksuar se orientimi i ardhshëm i Serbisë do të varet edhe nga ofertat që do të vijnë nga Bashkimi Evropian dhe Rusia.
“Me zhvillimet në SHBA dhe BE, ata kanë hapësirë të veprojnë në një situatë ambiguiteti. Fokusi i tyre do të jetë çrrënjosja e regjimit në Serbi. Vetëm në këtë pikë studentët kanë pajtueshmëri të plotë. Pastaj, në politikën e jashtme, do të kenë ndarje. Po ashtu do të varet se çka do t’u ofrojë Perëndimi e çka Rusia. Ndoshta kjo e fundit do të gjejë hapësirë për krijimin e një partneri të ri. Ndoshta jo. Po ashtu, BE-ja çka do t’u ofrojë. Çështja e dytë do të jetë struktura e qeverisë. Çfarë qeverie do të formojnë ata? Nëse ata arrijnë t’i vazhdojnë negociatat me BE-në, hapjen e klasterëve të rinj me BE-në, do të futen në rrugë të mbarë”, ka thënë ai.
