Duke dënuar polarizimin dhe represionin shtetëror në Serbi, eurodeputetët kërkojnë një hetim të hapur të tragjedisë së Novi Sadit dhe një mision faktmbledhës të BE-së për të vlerësuar situatën.
Në një rezolutë të miratuar të mërkurën, Parlamenti Europian dënoi fuqishëm polarizimin politik dhe represionin shtetëror në Serbi një vit pas incidentit në Novi Sad.
Eurodeputetët duan procedura ligjore gjithëpërfshirëse dhe transparente për të sjellë para drejtësisë ata që janë përgjegjës për shembjen e tendës së hekurudhës, thuhet në këtë rezolutë, e cila kritikoi ashpër Serbinë.
E drejta për të protestuar
Duke mbështetur të drejtat e studentëve dhe qytetarëve serbë për të protestuar në mënyrë paqësore, Parlamenti bën thirrje për llogaridhënie dhe reforma demokratike në vend.
“Guximi qytetar, angazhimi ndaj mosdhunës dhe angazhimi i të rinjve janë të rëndësishme”, thonë eurodeputetët, për avancimin e perspektivës së anëtarësimit të Serbisë në BE.
Ata thonë se janë thellësisht të shqetësuar për klimën e tensionuar dhe të polarizuar të nxitur nga gjuha e urrejtjes, propaganda anti-BE dhe proruse dhe fushatat e shpifjes të përhapura nga mediat dhe zyrtarët e kontrolluar nga qeveria.
Ka pasur, argumentojnë eurodeputetët, një dështim të madh nga përfaqësuesit e qeverisë për t’u përballur dhe për t’u pajtuar me të kaluarën e Serbisë.
Duke denoncuar konkretisht taktikat e paligjshme të mbikëqyrjes, duke përfshirë përdorimin e spiunazhit Pegasus, dhe përdorimin e pajisjeve akustike me rreze të gjatë veprimi dhe gazit lotsjellës kundër civilëve, eurodeputetët thonë se udhëheqja serbe është politikisht përgjegjëse për përshkallëzimin e represionit, normalizimin e dhunës dhe dobësimin e demokracisë së vendit.
Duke bërë thirrje për hetime urgjente dhe të paanshme për abuzimet e dyshuara kundër protestuesve, eurodeputetët gjithashtu dënojnë fuqimisht arrestimet dhe dëbimet e paligjshme të qytetarëve të BE-së që bënë deklarata në mbështetje të studentëve protestues.
Rezoluta dënon sulmet verbale nga zyrtarë të lartë serbë kundër eurodeputetëve pas angazhimit të tyre në protesta dhe hedh poshtë pretendimet e pabazuara nga autoritetet serbe që akuzojnë BE-në për orkestrimin e protestave.
Sigurimi i zgjedhjeve të lira dhe të ndershme në Serbi
Duke vënë në dukje se “zgjedhjet e mëparshme u mbajtën në kushte të padrejta të dëmtuara nga presioni mbi votuesit dhe blerja e votave”, Parlamenti bën thirrje për zbatimin e menjëhershëm dhe të plotë të rekomandimeve të OSBE/ODIHR I-EOM për të siguruar zgjedhje të lira dhe të ndershme në Serbi, duke përfshirë auditime të pavarura të regjistrave të votuesve dhe qasje të barabartë në media për të gjithë aktorët politikë.
Parlamenti nënvizon angazhimin e tij “të vendosur ndaj perspektivave të anëtarësimit të Serbisë në BE, në kushtet që të jetë bërë përparim i matshëm në respektimin e demokracisë, sundimit të ligjit dhe të drejtave themelore, si dhe në përputhje të plotë me Politikën e Përbashkët të Jashtme dhe të Sigurisë të BE-së dhe sanksionet kundër Rusisë”.
Eurodeputetët duan që zyrtarët e lartë të BE-së të përmbahen nga bërja e deklaratave të pabaza që lavdërojnë proceset e reformave në Serbi dhe mirëpresin “tonin e ri” të Presidentes së Komisionit Ursula von der Leyen gjatë vizitës së saj të fundit në Serbi, “i cili është më i besueshëm në lidhje me problemet e thella të Serbisë dhe rezultatet negative të reformave themelore”.
Rezoluta mbështet vendosjen e shpejtë të një misioni faktmbledhës të BE-së në Serbi, me pjesëmarrjen e Parlamentit Europian, për të vlerësuar situatën në terren, duke përfshirë gjendjen e demokracisë, protestat e vazhdueshme dhe shtypjen kundër pjesëmarrësve.
Rezoluta u miratua me 457 vota pro, 103 kundër dhe 72 abstenime.
