“Britania ka qenë gjithmonë, është tani dhe do të jetë armiku ynë i përjetshëm”, deklaroi Zëvendëskryetari i Këshillit të Sigurimit rus Dmitry Medvedev, duke premtuar rënien e shpejtë të Mbretërisë së Bashkuar “në humnerën e detit nga një valë e shkaktuar nga një sistem armësh rus i fundit”. Edhe pse ushtria e Rusisë po vërtitet has në vështirësi në Ukrainë, Moska ka ende një armë të fuqishme – informacionin – të cilin aktualisht po e përdor me forcë të plotë kundër Londrës.
Për javë të tëra, Rusia ka akuzuar Mbretërinë e Bashkuar se po rrezikon civilët ukrainas duke furnizuar Kievin me predha që përmbajnë uranium të varfëruar. Ky pretendim është i rremë: sipas Qendrave të SHBA-së për Kontrollin e Sëmundjeve, “asnjë kancer njerëzor i çfarëdo lloji nuk është parë madje si rezultat i ekspozimit ndaj … uraniumit të varfëruar”. Në fakt, Rusia përdor gjithashtu municione që përmbajnë uranium të varfëruar.
Por kjo nuk e ka penguar Moskën të shpërndajë dezinformata. Kremlini madje është përpjekur të përshkruajë predhat e uraniumit të varfëruar si një formë të përshkallëzimit bërthamor. Vladimir Putin kërcënoi se “Rusia do të detyrohet të përgjigjet në përputhje me rrethanat, duke pasur parasysh se Perëndimi kolektivisht tashmë ka filluar të përdorë armë me një komponent bërthamor”. Ministri rus i Mbrojtjes Sergey Shoigu pretendoi se vendimi i Mbretërisë së Bashkuar e vendos Rusinë dhe Perëndimin më pranë një “përplasjeje bërthamore”.
Këto truke nuk janë asgjë e re. Rusia ka përdorur të njëjtin libër dezinformimi për dekada. Në fakt, Moska gjithashtu akuzoi në mënyrë të rreme NATO-n për rrezikimin e civilëve me armë që përmbajnë uranium të varfëruar gjatë ndërhyrjes së aleancës në Jugosllavi në vitin 1999. Pasi Britania e Madhe njoftoi planin e saj për të dërguar predha në Ukrainë marsin e kaluar, Zakharova e quajti atë një përsëritje të “skenarit të Jugosllavisë”.
Këto akuza të pabaza i ngjajnë fushatës globale të dezinformimit të Rusisë që akuzon Shtetet e Bashkuara për zhvillimin e armëve biologjike. Moska ka pretenduar se Uashingtoni ka objekte të fshehta në Ukrainë dhe në vende të tjera ish-sovjetike. Rusia po ashtu ka pohuar se SHBA-ja ka përhapur qëllimisht Covid-in dhe ka krijuar linë e majmunëve.
Rusia përdor dezinformata për të dobësuar Mbretërinë e Bashkuar dhe demokracitë e tjera perëndimore nga brenda, ndërsa dëmton reputacionin e tyre në skenën botërore. Moska e përforcon dezinformimin e saj përmes platformave të mediave sociale dhe mediave shtetërore ruse si RT dhe Sputnik. Këto media operojnë jo vetëm në Perëndim, por edhe në jugun global, veçanërisht në Afrikë dhe Amerikën Latine, ku shpesh janë burime të njohura lajmesh.
Londra, së bashku me Uashingtonin dhe kryeqytetet e tjera perëndimore, i kanë hedhur poshtë me shpejtësi pretendimet e Moskës: vitin e kaluar, gjatë një konference të Këshillit të Sigurimit të OKB-së për Ukrainën dhe Armët Biologjike, ambasadorja e Mbretërisë së Bashkuar Barbara Woodward theksoi se Rusia “ka përhapur vazhdimisht dezinformata, duke përfshirë pretendime të çmendura që përfshijnë bomba të pista, armë kimike dhe hulumtime ofensive biologjike”.
Ky ishte një hap në drejtimin e duhur. Por tani Britania e Madhe duhet ta vendosë Moskën në mbrojtje.
Si fillim, Londra duhet të zbulojë të vërtetën në lidhje me programet e bioarmëve të Rusisë. Burimet ruse kanë ofruar mjaft materiale për të nisur punën. Për shembull, në vitin 1999, Kenneth Alibek, zëvendësdrejtori i parë i nismës për armët biologjike të Bashkimit Sovjetik, i tha “Nonproliferation Review” se Moska zhvilloi “programin më efikas, të sofistikuar dhe më të fuqishëm sulmues [me armë biologjike] në botë”. Ky program mbetet i gjallë dhe i fortë në Rusi edhe sot, në kundërshtim me Konventën e Armëve Biologjike të vitit 1972. Mbretëria e Bashkuar duhet të sigurojë që të gjithë ta dëgjojnë këtë të vërtetë, ndoshta duke ftuar zotin Alibek të flasë për programin e bioarmëve të Kremlinit.
Edhe mediat në Mbretërinë e Bashkuar mund të kontribuojnë. Një dokumentar mbi programet e armëve biologjike sovjetike dhe ruse mund të rrisë ndërgjegjësimin masiv për këtë çështje. Projekte të ngjashme kanë dëshmuar efektivitetin e tyre në të kaluarën. Për shembull, mini-seriali i HBO i vitit 2019 për Çernobilin e 1986-ës të Bashkimit Sovjetik e mërziti kaq shumë Kremlinin sa Moska e ndaloi serialin dhe kanalet shtetërore të lajmeve u përpoqën ta diskreditonin atë.
Duke folur për fatkeqësitë bërthamore, Mbretëria e Bashkuar duhet të vazhdojë t’i kujtojë botës se Rusia po kërcënon të shkaktojë Çernobilin 2.0 përmes pushtimit të pamatur të Termocentralit Bërthamor të Zaporizhzhia të Ukrainës, ose ZNPP. Që kur trupat ruse pushtuan ZNPP-në vitin e kaluar, shqetësimet janë rritur për një shpërthim të mundshëm. Fundjavën e kaluar, trupat ruse filluan të evakuojnë banorët vendas që punonin dhe jetonin pranë uzinës. Në një deklaratë, drejtori i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike, Rafael Grossi, paralajmëroi “rreziqet shumë reale të sigurisë bërthamore me të cilat përballet centrali”.
Teksa lufton gënjeshtrat e Kremlinit, Mbretëria e Bashkuar duhet të shfrytëzojë një mjet të fuqishëm: humorin. Deklaratat e thata të zyrtarëve qeveritarë nuk do t’u shkojnë në vesh njerëzve të zakonshëm. Por memet e mprehta po. Londra duhet të krijojë një program për të krijuar përmbajtje kreative për të demaskuar dezinformimin rus dhe për të përhapur fjalën për keqbërjet e Moskës.
Rusia po përdor informacionin si armë kundër Mbretërisë së Bashkuar dhe aleatëve të saj. Tani është koha që Londra të përdorë të vërtetën për të kundër-luftuar.
Shkrimi origjinal është botuar në “The Telegraph”, ndërsa është përkthyer nga Klankosova.tv
