Jo më larg se më 3 prill, Qeveria e Kosovës, në një mbledhje elektronike, njoftoi se mbështet procesin e nisur nga Mbretëria e Bashkuar dhe Republika e Francës për trajtimin e përhapjes dhe përdorimit të papërgjegjshëm të aftësive komerciale të ndërhyrjes kibernetike – “Procesi Pall Mall”.
Siç duket, kjo mbështetje nuk zgjati shumë, dhe Kosova iu bashkua zyrtarisht.
Lajmi u bë i ditur nga kryeministri në detyrë, Albin Kurti, përmes një postimi në Facebook, duke theksuar se “Kosova i bashkohet një koalicioni në rritje të vendeve demokratike që punojnë për të siguruar që mjetet kibernetike të përdoren në përputhje me të drejtën ndërkombëtare dhe standardet për të drejtat e njeriut.”
Çfarë është “Procesi Pall Mall” që Kosova iu bashkua?
Procesi Pall Mall është një iniciativë e përbashkët e Qeverisë britanike dhe asaj franceze, e lansuar në shkurt 2024, për të adresuar përhapjen dhe përdorimin e papërgjegjshëm të kapaciteteve komerciale për ndërhyrje kibernetike.
Keqpërdorimi i këtyre teknologjive paraqet rrezik serioz për të drejtat e njeriut, sigurinë kombëtare dhe stabilitetin ndërkombëtar, ka thënë Kurti.
Kodi i Praktikave për Shtetet u lansua zyrtarisht në Takimin e Dytë të Procesit Pall Mall, në Paris më 3–4 prill 2025. Ky Kod përcakton parime udhëzuese për rritjen e transparencës, llogaridhënies dhe mbikëqyrjes, duke promovuar sjellje të përgjegjshme të shteteve në hapësirën kibernetike.
Me mbështetjen e këtij Kodi, Kosova i bashkohet një koalicioni në rritje të vendeve demokratike që punojnë për të siguruar që mjetet kibernetike të përdoren në përputhje me të drejtën ndërkombëtare dhe standardet për të drejtat e njeriut.
Çfarë thuhet në komunikatën e përbashkët e Francës dhe Britanisë së Madhe nga Konferenca e Procesit Pall Mall në Paris?
Më 3 dhe 4 prill 2025, Franca dhe Britania e Madhe mblodhën konferencën e dytë të Procesit Pall Mall në Ministrinë për Evropën dhe Punët e Jashtme në Paris. Kjo iniciativë ndërkombëtare, e nisur në shkurt 2024 në Londër, bashkon një komunitet shumëpalësh për të trajtuar kërcënimin e paraqitur nga përhapja dhe përdorimi i papërgjegjshëm i mjeteve dhe shërbimeve komerciale të ndërhyrjes kibernetike.
Procesi Pall Mall bazohet në punën e nisur nga Thirrja e Parisit për Besim dhe Siguri në Hapësirën Kibernetike. Një komunitet i gjerë përfaqësuesish nga qeveritë, sektori privat dhe shoqëria civile janë mbledhur për të rënë dakord për hapat praktikë përmes të cilëve do të trajtohet ky kërcënim i përbashkët.
‘Kodi i Praktikës bazohet në shtyllat e theksuara në deklaratën e Procesit të Pall’
Mall 2024: përgjegjshmërinë, saktësinë, mbikëqyrjen dhe transparencën, dhe bazohet në konsultimin e Procesit të Pall Mall mbi praktikat e mira të kryera në vjeshtën e vitit 2024. Ai përfaqëson një hap të rëndësishëm përpara drejt zbatimit të sjelljes së Kombeve të Bashkuara në kuadrin e përgjegjësisë shtetërore të Kombeve të Bashkuara.
“Kodi i Praktikës shërben si një kontribut i rëndësishëm në përpjekjet tona të përbashkëta për të rritur sigurinë e shoqërive tona, për të mbrojtur të drejtat e njeriut dhe liritë themelore dhe për të mbështetur një hapësirë kibernetike të lirë, të hapur, paqësore, të qëndrueshme, të sigurt, elastike dhe të qasshme”, thuhet në Kodin e Praktikës.
“Në mbështetje të kuadrit ekzistues ndërkombëtar për sjelljen e përgjegjshme të shtetit në hapësirën kibernetike, Franca dhe Britania e Madhe do të vazhdojnë të punojnë me forume shumëpalëshe, duke përfshirë Kombet e Bashkuara, për të zhvilluar angazhimin ndërkombëtar, me shumë palë për këtë çështje. Kjo punë e vazhdueshme është plotësuese me angazhimin tonë të qëndrueshëm për ndërtimin e elasticitetit kibernetik në mbarë botën.”, thuhet mes të tjerash.
Shtetet mbështetëse: Austria, Danimarka, Estonia, Franca, Gjermania, Gana, Greqia, Hungaria, Irlanda, Italia, Japonia, Kosova, Luksemburgu, Moldavia, Holanda, Polonia dhe Sllovakia./Sinjali
