Kriza qeveritare zgjati pothuajse një vit – tani ajo ka përfunduar: Me rreth 50 për qind të votave, partia e kryeministrit Kurti mund ta diktojë tonin pas zgjedhjeve. Ai fiton me gjasë kryesisht falë mërgimtarëve që vizituan atdheun, shkruan media e madhe gjermane, ARD në krye të një artikulli për zgjedhjet në Kosovë.
Mbështetësit e Albin Kurtit dhe të partisë së tij majtiste-nacionaliste Vetëvendosje festojnë në qendër të Prishtinës, me daulle, instrumente frymore tradicionale dhe fishekzjarrë. Shumë prej tyre vijnë nga diaspora – nga Zvicra dhe Gjermania – dhe kanë shfrytëzuar pushimet dimërore për një vizitë në atdhe së bashku me zgjedhjet parlamentare. Kjo nuk u duket e drejtë shumë kundërshtarëve të Kurtit. Ata e akuzojnë se e ka zvarritur qëllimisht krizën qeveritare dhe zgjedhjet e parakohshme deri në fund të vitit – sepse e dinte se te shqiptarët e Kosovës nga diaspora ka një mbështetje të madhe, transmeton Tagesschau lajmin e ARD-së.
Rritje befasuese e madhe e votave
Në fakt, pati një rritje befasuese të madhe të votave për partinë e Kurtit: 42 për qind arriti ajo në zgjedhjet parlamentare të shkurtit, tani është rreth 50 për qind. Kjo do të thotë se kriza qeveritare që zgjati mbi dhjetë muaj mund të marrë fund. Sepse me këtë rezultat Kurti nuk varet më nga PDK, LDK dhe AAK, tri partitë e mëdha opozitare nga spektri liberal deri në qendrën e djathtë.
Bashkëpunimi me opozitën mbetet i nevojshëm
Kurti u shfaq shumë i gëzuar në fjalimin e fitores. “Më lejoni që fillimisht t’i falënderoj qytetarët e Kosovës dhe të gjitha institucionet tona që kanë organizuar një proces zgjedhor të drejtë, demokratik dhe të lirë”. Partia e tij, tha Kurti, ka dalë nga këto zgjedhje si fituese më e madhe se në zgjedhjet e fundit – dhe e falënderoi opozitën për fushatën zgjedhore. “Gëzohem për bashkëpunimin me opozitën për disa marrëveshje ndërkombëtare që ende janë të hapura dhe për të cilat na nevojitet një shumicë prej dy të tretash”, tha ai. Sipas tij, këtu bëjnë pjesë 880 milionë euro nga plani i rritjes i BE-së dhe 120 milionë euro nga tri marrëveshje me Bankën Botërore.
Kurti i varur nga votat e pakicave
Megjithatë, Kurti nuk mund të qeverisë i vetëm me partinë e tij. Sepse kush merr 50 për qind të votave në Kosovë, nuk i ka automatikisht gjysmën e ulëseve në parlament: 20 nga 120 ulëset nuk shpërndahen proporcionalisht sipas përqindjes së votave, por janë të rezervuara për pakicat e Kosovës. Dhjetë ulëse janë të rezervuara për serbët e Kosovës dhe dhjetë ulëse për pakicat e tjera, përfshirë boshnjakët, turqit apo romët. Kurti ka nevojë për disa mandate nga pakicat për ta formuar qeverinë. Nga serbët e Kosovës ai nuk do t’i marrë ato, sepse gjatë mandatit të tij të fundit Kurti mbylli struktura administrative serbe në Kosovë dhe policia e tij ndërhyri pjesërisht ashpër ndaj serbëve. Por deputetët e pakicave të tjera njihen si të hapur ndaj një bashkëpunimi me Kurtin.
Partitë opozitare si humbëset e mëdha
Humbëset e mëdha të zgjedhjeve janë partitë opozitare kosovare. Veçanërisht LDK-ja liberalkonservatore – parti partnere e CDU-së dhe CSU-së – arriti në vend të 18 për qind më pak se 14 për qind. “Qytetarët e Kosovës kanë folur dhe detyra jonë është t’i dëgjojmë”, bëri bilancin kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku. “Kur populli jep verdiktin e tij, ne duhet ta respektojmë.” Ai merr përgjegjësinë.
Zgjedhja e kryetarit të parlamentit dështoi 50 herë
Partitë opozitare LDK, PDK dhe AAK gjatë dhjetë muajve të fundit janë përfshirë në përplasje për pushtet me Kurtin dhe partinë e tij. Nuk pati besim reciprok dhe as negociata serioze koalicioni. Në zgjedhjen e kryetarit të parlamentit pati më shumë se 50 votime të dështuara. Opozita e akuzon Kurtin se gjatë mandatit të tij të parë nga viti 2021 deri në 2025 ka zhgënjyer dhe sidomos ka ndjekur një politikë të dobët ekonomike. Kurti, sipas tyre, është bërë autoritar, i etur për pushtet dhe jokomunikues. Nga ana tjetër, Kurti e akuzoi opozitën se përfaqëson elitën e vjetër të korruptuar të pushtetit në vend, se është destruktive dhe e mbushur me zili. Tani ai me gjasë mund të formojë sërish një qeveri stabile, në të cilën ai e dikton qartësisht tonin.
