Në Serbi debati i këtyre ditëve nuk është as Asociacioni, as dialogu, por sandwichi me sallam që presidenti serb e promovoi në kuadër të uljes së çmimeve për disa produkte. E në Bruksel Kosova u gjend si në sandwich – në njërën anë nën sanksione, e në tjetrën nën presionin për Asociacionin.
Imer Mushkolaj
A mund t’ia qëlloni cili është debati i ditëve të fundit në Serbi? Nëse mendoni se qytetarët atje janë të preokupuar rreth dialogut me Kosovën, jeni gabim. Gaboni edhe nëse mendoni se qytetarët atje janë tërë sy e veshë çfarë po ndodh në veriun e Kosovës. Ata nuk po merren as me integrimet europiane, as me luftën në Ukrainë.
Në daç besoni, n’daç jo, debati kryesor atje është sallami. Po, po salLami që atje njihet me emrin “parizer”. Por, si u bë që të gjithë atje të merren me këtë temë?
Para pak ditësh presidenti serb Aleksandar Vuçiq doli në një konferencë me gazetarë për të njoftuar se njëzet produkte bazike do të kenë çmime më të ulëta nga e mërkura e kësaj jave. Ai nga një shportë nxori një nga një produktet si sallami, jogurti, qumështi, patatet, buka etj. dhe tregoi se sa do të kushtojnë ato. Ky veprim i Vuçiqit shkaktoi reagime të shumta në opinionin publik. Por, ai nuk e la me kaq. Paralajmëroi se do të hajë vetë një shujtë bukë, sallam e majonez. Dhe ashtu ndodhi.
Të mërkurën, një ditë para takimit me kryeministrin Albin Kurti në Bruksel, ai shfaqi një video nga zyra e tij, në të cilën shihej së bashku me dy ministra të tij, Sinisha Mali dhe Tomislav Momiroviq, teksa përgatitnin sandwichë me sallam e majonez. Paraprakisht, siç u pa në një tjetër video, dy ministrat kishin shkuar në një market dhe kishin blerë gjysmë kilogrami sallam, dy litra jogurt, dy bukë dhe majonez. Ministrat u panë duke i kafshuar sandwichët, por jo edhe Vuçiq dhe kjo shkaktoi një valë reagimesh tjera, duke thënë se ai i kishte gënjyer qytetarët dhe fare nuk e kishte ngrënë sandwichin e përgatitur.
Ajo që Vuçiq bëri është propagandë e pastër politike, me qëllim që t’i fascinojë qytetarët, në radhë të parë votuesit e tij. Duke e parë Vuçiqin në video, ata ndihen të rëndësishëm sepse “qe, edhe presidenti po ha sallam si na”. Në teori, veprimi i tillë njihet si “idealizim i realitetit”. Pra, nuk bëhet fjalë për veprime dhe elemente vizuale që nuk kanë të bëjnë me argumente, por ilustrime për forcimin e mesazheve politike.
Rrjetet sociale vazhdojnë “të vlojnë” me video të qytetarëve duke e imituar Vuçiqin, ndërkohë që opozita dhe kritikët e kanë sulmuar ashpër. Gazetari Milan Quliberk ka thënë se presidenti nuk mundet “ta fsheh realitetin me sallam”, duke e konsideruar komike, por edhe tragjike njëkohësisht videon në të cilën ai bashkë me ministra shihet duke përgatitur sandwich me sallam.
* * *
Nën hijen e sallamit në Serbi mbeti edhe takimi i të enjtes në Bruksel, ndërmjet Vuçiqit e Kurtit. I pari kushtëzoi zbatimin e marrëveshjes për normalizimin e raporteve me themelimin së pari të Asociacionit të komunave me shumicë serbe, ndërkohë që i dyti refuzoi këtë kushtëzim dhe paraqiti një plan të sekuencuar se si marrëveshja duhet zbatuar. Bashkimi Europian, në anën tjetër, tha se ka prezantuar një plan të cilin i pari e pranoi, kurse i dyti e refuzoi.
Në tavolinën e bisedimeve u pa ujë e kafe, por jo edhe sandwichë. Megjithatë, Kosova u prezantua si të jetë në një sandwich. Në njërën anë nën sanksionet e BE’së dhe në anën tjetër nën presionin e europianëve, amerikanëve dhe Serbisë për themelimin e Asociacionit.
Sipas pretendimeve, njëra palë kërkon që Asociacioni të themelohet në fillim, e tjetra në fund të procesit. Por, marrë parasysh edhe mungesën e përpjekjeve të sinqerta gjaatë gjashtë muajve të fundit, për zbatimin e marrëveshjes, asnjëra palë nuk ka vullnet për ta bërë një gjë të tillë.
Kështu, një ditë pas takimit, Kurti iu kthehet obligimeve të brendshme në Kosovë, e Vuçiq debatit për sandwichin me sallam në Serbi. Vuçiqit nuk i ngutet për zbatimin e marrëveshjes dhe pret ndryshime gjeopolitike. Por, presioni është mbi Kosovën dhe Kurti duhet të veprojë në dobi të gjetjes së një zgjidhjeje.
