Raportuesi i Parlamentit Evropian për Serbinë, Tonino Picula, deklaroi se mund të jetë në gjendje të ndihmojë Serbinë të dalë nga gjendja e stagnimit në rrugën evropiane, por ai tha se kjo kërkon një shkallë të lartë përputhshmërie nga Serbia me politikat e jashtme të sigurisë së BE-së.
Duke komentuar refuzimin e disa anëtarëve të BE-së për të dhënë “dritën jeshile” për hapjen e negociatave për grupin 3 në negociatat e anëtarësimit me Serbinë, Picula i tha televizionit Nova se respektimi i parametrave kyç në negociatat e anëtarësimit është i rëndësishëm për vendet kandidate në BE, siç është Serbia.
“Pavarësisht nga përmbajtja e grupit specifik, mbi negociatat me vendin kandidat ka gjithmonë vlerësime politike se sa mirë është përafruar me parametrat kyç të negociatave. Në procesin e integrimit evropian të Serbisë, ka kundërshtime serioze për mosrespektimin e përgjithshëm të parametrave kyç me politikën e jashtme dhe të sigurisë të BE-së”, tha Picula, eurodeputet i Partisë Socialdemokrate të Kroacisë.
I pyetur nëse e di pse Kroacia është në mesin e anëtarëve të BE-së që kundërshtojnë hapjen e negociatave për grupin 3 në negociatat me Serbinë, Picula tha se “nuk i di detajet”, por theksoi se një muaj më parë shumë vende “përmendën rezultate të pamjaftueshme në të drejtat e qeverisjes, lirinë e mediave dhe dialogun me Kosovën”.
“Në atë kohë, shtatë vende hodhën poshtë propozimin e Hungarisë (për hapjen e negociatave për grupin 3), dhe arsyet kryesore të përmendura ishin mospërputhja me politikën e jashtme të BE-së dhe sanksionet kundër Rusisë, angazhimi disi i paqartë gjeopolitik i Serbisë dhe, natyrisht, problemet në sundimi i ligjit dhe marrëdhëniet me Prishtinën. Unë nuk mendoj se asgjë ka ndryshuar në një muaj,” tha ai.
Në lidhje me mundësinë që BE-ja të hapë klasterin 3 në negociatat me Serbinë deri në fund të vitit, Picula tha se “koha po ikën” sepse konferenca ndërqeveritare, “nëse do të ketë fare”, duhet të jetë midis 16 dhe 20 dhjetor.
Ai tha se do të ishte mirë që Serbia u dorëzoi anëtarëve të Bashkimit Evropian një dokument jozyrtar me një listë hapash që synon të ndërmarrë në afat të shkurtër, për të inkurajuar vendimin për hapjen e negociatave për grupin 3, por shtoi se “është e vështirë të vlerësohet se sa është e mundur zbatimi në afat të shkurtër dhe sa mund të ndikojë në disponimin e atyre që “negociojnë me Serbinë”.
Ndër hapat që Serbia shpalli në “non-paper” për fillim të dhjetorit janë rishikimi i listës zgjedhore në përputhje me rekomandimet e Zyrës së OSBE-së për Institucione Demokratike dhe të Drejtat e Njeriut (ODIHR), fillimi i procedurës për Zgjedhja e një këshilli të ri të Entit Rregullator të Mediave Elektronike (REM), vendosja e vizave për vendet e treta në përputhje me politikën e vizave të BE-së dhe funksionimi i plotë i interkonjektorit të gazit me Bullgarinë, raportoi RTS, duke iu referuar burimeve diplomatike në Bruksel.
Picula tha se momenti në politikën e zgjerimit të BE-së, i cili u ngrit pas sulmit të Rusisë ndaj Ukrainës në vitin 2022, është “shumë më tepër meritë e rrethanave gjeopolitike sesa meritë e vendeve kandidate”.
“Megjithatë, është e gabuar të konsiderohet se rrethanat gjeopolitike vetëm nuk kërkojnë respektim të lartë me politikën e jashtme dhe të sigurisë të BE-së. Sepse BE-ja nuk është vetëm një treg i përbashkët, por edhe një komunitet i vlerave demokratike dhe një komunitet i ndarjes së rrezikut që kërcënon Bashkimin. Nëse një vend nuk pajtohet me atë kompleks, atëherë sigurisht që ka pasoja për shpejtësinë e negociatave”, theksoi ai.
Ai njoftoi se do të sjkojë në Serbi si raportues i PE-së në janar ose shkurt 2025 dhe se do të takohet jo vetëm me përfaqësues të qeverisë, por edhe me opozitën, komunitetet lokale, sindikatat, mediat, sektorin joqeveritar si komunitetin e biznesit dhe atë akademik.
Klasteri 3 (Konkurrueshmëria dhe Rritja Gjithëpërfshirëse) përfshin tetë kapituj, pesë prej të cilëve u hapën përpara prezantimit të konceptit të grupit: Politika Ekonomike dhe Monetare (Kapitulli 17), Sipërmarrja dhe Politika Industriale (20), Shkenca dhe Kërkimi (25), Arsimi dhe kultura (26) dhe Unioni Doganor (29). Tre kapituj presin hapjen: Shoqëria e Informacionit dhe Media (10), Politika Tatimore (16) dhe Politika Sociale dhe Punësimi (19).
