Shqipëria po përballet me një valë protestash të dhunshme, të cilat kanë përfshirë Tiranën dhe disa qytete të tjera të vendit. Përplasjet mes protestuesve dhe policisë, sulmet ndaj institucioneve shtetërore dhe djegia e ndërtesave kanë tërhequr vëmendjen e mediave ndërkombëtare, përfshirë BBC-në, e cila shkruan se vendi po përjeton skena që nuk janë parë prej dekadash.
Në një artikull të publikuar të premten, BBC analizon shkaqet e protestave, përshkallëzimin e dhunës dhe pasojat e mundshme politike për qeverinë e kryeministrit Edi Rama.
Sipas medias britanike, trazirat kanë vazhduar për katër ditë, ndërsa protestat janë përhapur nga Tirana në Durrës, Shkodër, Lezhë, Vlorë, Gjirokastër dhe Korçë.
Nga protestat studentore te përplasjet e dhunshme
BBC shkruan se vala e fundit e demonstratave nisi të martën si një lëvizje studentore, me kërkesa që qeveria të ndërhyjë për të lehtësuar kostot e larta të shkollimit, librave dhe jetesës.
Protestave iu bashkuan edhe nxënës të shkollave të mesme, duke rritur ndjeshëm numrin e pjesëmarrësve.
Megjithatë, situata u përshkallëzua kur protestues të maskuar filluan të gjuanin me gurë në drejtim të policisë, ndërsa forcat e rendit u përgjigjën me topa uji, gaz lotsjellës dhe shkopinj gome.
Një nga momentet që shkaktoi zemërim të madh ishte pamja e një të riu që po largohej nga vendngjarja me këmbën e thyer, duke përjetuar dhimbje të forta.
Edhe pse më pas u kërkua falje për incidentin, kjo nuk arriti ta qetësonte situatën.
Gjatë trazirave, një kat i Ministrisë së Arsimit u përfshi nga flakët, ndërsa zjarre u raportuan edhe në institucione të tjera qeveritare.
BBC raporton se dhjetëra policë janë lënduar gjatë përplasjeve.
BBC: Protestat janë vazhdimësi e pakënaqësisë ndaj qeverisë Rama
Media britanike i lidh zhvillimet e fundit me një valë tjetër protestash që ka përfshirë Shqipërinë gjatë muajve të kaluar.
Për rreth 135 ditë radhazi, protestuesit e lëvizjes së njohur si “Flamingo” janë mbledhur çdo mbrëmje në qendër të Tiranës, duke kërkuar dorëheqjen e kryeministrit Edi Rama.
Kjo lëvizje nisi si kundërshtim ndaj një projekti të madh turistik në bregdetin e Adriatikut, të lidhur me Jared Kushnerin, dhëndrin e presidentit amerikan Donald Trump.
Protestuesit kanë shprehur shqetësimin se ndërtimi i kompleksit luksoz mund të rrezikojë habitatin e flamingove në një ishull pranë Vlorës.
Me kalimin e kohës, pakënaqësitë janë zgjeruar edhe për shkak të akuzave për korrupsion ndaj ministrave dhe zyrtarëve të lartë.
Sipas BBC-së, një zëvendëskryeministër është larguar nga vendi, ndërsa një tjetër është urdhëruar të largohet nga detyra, në kohën kur hetimet vazhdojnë.
Të rinjtë për BBC-në: Pesë muaj protesta paqësore u pritën me përbuzje
BBC ka biseduar me disa të rinj pjesëmarrës në protestat e fundit, të cilët i kanë përshkruar trazirat si një fazë të re të pakënaqësisë qytetare.
Një protestuese e quajtur Livia ka thënë se protestat paqësore disamujore nuk kishin prodhuar rezultat.
“Pesë muaj protesta paqësore u pritën me poshtërim, përbuzje dhe tallje”, ka deklaruar ajo.
Sipas saj, kjo ishte një shenjë e qartë se qeveria nuk po dëgjonte zërin e protestuesve.
Një tjetër e re, Brunela, ka shprehur shqetësimin për atë që mund të ndodhë në ditët në vijim.
“Jam shumë e frikësuar, sepse mediat dhe qeveria po reagojnë, veçanërisht tani. Nuk është vetëm zëri im, është zëri i rinisë shqiptare”, ka thënë ajo për programin What in the World të BBC-së.
Megjithëse mund të ketë lidhje mes pjesëmarrësve të lëvizjes “Flamingo” dhe protestave studentore, BBC thekson se drejtuesit e lëvizjes së mëparshme nuk kanë konfirmuar publikisht përfshirjen e tyre.
Rama akuzon Berishën, por BBC ngre pikëpyetje
Kryeministri Edi Rama ka vizituar disa prej ndërtesave të dëmtuara dhe ka akuzuar liderin e opozitës, Sali Berisha, se qëndron prapa trazirave.
“Të gjitha këto janë vepër e së njëjtës dorë, dorës që e ka kapur për fyti opozitën shqiptare, dorës që e ka djegur dhe shkatërruar Shqipërinë më shumë se një herë dhe tani është gati ta djegë dhe shkatërrojë sërish për të penguar çdo përparim”, ka deklaruar Rama të premten.
Kryeministri ka përjashtuar mundësinë e dorëheqjes, duke premtuar se do t’i dëgjojë shqetësimet legjitime të qytetarëve dhe do të vazhdojë punën për zhvillimin e vendit.
Megjithatë, BBC vëren se ekziston skepticizëm nëse Berisha ka kapacitetin për të organizuar protesta të kësaj përmase.
Sipas medias britanike, Partia Demokratike ka organizuar vazhdimisht protesta kundër qeverisë, por numri i mbështetësve të saj në këto tubime ka qenë dukshëm më i vogël sesa pjesëmarrja në demonstratat aktuale.
BBC vlerëson se Berisha mund të përpiqet të përfitojë politikisht nga situata, por kjo nuk dëshmon se ai i ka organizuar trazirat.
Akuza për ndërhyrje nga jashtë, përmendet edhe Serbia
Një pjesë tjetër e analizës së BBC-së i kushtohet pretendimeve për përfshirjen e shërbimeve të huaja në trazirat në Shqipëri.
Sipas medias britanike, në disa media shqiptare janë ngritur pretendime se shërbimet sekrete të vendeve të tjera mund të jenë të përfshira në nxitjen e protestave.
Në këtë kontekst është përmendur edhe Serbia, me pretendimin se Beogradi mund të jetë i pakënaqur me përparimin e Shqipërisë drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian.
Megjithatë, BBC thekson shprehimisht se akuzat ndaj Serbisë janë të pabazuara në prova.
Pa përmendur emra konkretë shtetesh, kryeministri Rama ka folur të premten për ndikime të huaja.
“Këto janë duar të huaja që nuk duan që Shqipëria të jetë në paqe. Nuk duan që Shqipëria të jetë pjesë e familjes së bashkuar evropiane”, ka deklaruar ai.
Rama ka sugjeruar se përshkallëzimi i protestave mund të lidhet me përparimin e vendit drejt BE-së.
“A mendoni se është rastësi që sa herë Shqipëria merr një tjetër dritë jeshile, apo i afrohet asaj ambicieje të madhe, atij objektivi historik, papritur shpërthejnë flakët? Nuk është aspak rastësi”, është shprehur ai.
A është e sigurt Shqipëria për turistët?
BBC ka trajtuar edhe çështjen e sigurisë për vizitorët e huaj, duke theksuar se pavarësisht përhapjes së protestave në disa qytete, dhuna deri tani mbetet e kufizuar në zona të caktuara.
Qeveria britanike u ka rekomanduar qytetarëve të saj që udhëtojnë drejt Shqipërisë të ndjekin informacionet e fundit në media dhe të shmangin demonstratat, tubimet e mëdha dhe aktivitetet politike.
Autoritetet shqiptare kanë paralajmëruar se trazirat mund të dëmtojnë imazhin ndërkombëtar të vendit, industrinë e turizmit dhe procesin e integrimit evropian.
BBC përfundon se zhvillimet në Shqipëri po ndiqen me vëmendje nga Evropa, veçanërisht pasi vendi konsiderohet ndër kandidatët me perspektivë për anëtarësim në Bashkimin Evropian.
